Dyrektywa 2002/91/WE w sprawie charakterystyki energetycznej budynków [1] jest jednym z wielu obowiązujących aktów prawnych, przy pomocy których Unia Europejska stara się ograniczyć zużycie energii w sektorze komunalno-bytowym. Dyrektywa ta powinna była zostać wdrożona do systemów prawnych krajów członkowskich UE najpóźniej do 4 stycznia 2006 r. W Polsce proces ten znacznie się opóźnił i jest jedynie niewielką pociechą, że inne kraje członkowskie również nie dotrzymały ustalonego terminu. Tymczasem pojawiła się już nowa dyrektywa 2010/31/UE o efektywności energetycznej budynków.
Ustawa z 19 września 2007 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane [2] określiła sposób wdrożenia dyrektywy 2002/91/WE, zwanej również EPBD (skrót od Energy Performance of Buildings Directive), do polskiego prawa. Zgodnie z ustawą od 1 stycznia 2009 r. w określonych przypadkach istnieje w Polsce obowiązek sporządzania, w formie świadectwa, oceny charakterystyki energetycznej budynków, lokali mieszkalnych oraz części budynków stanowiących samodzielną całość techniczno-użytkową, a także przeprowadzania okresowej, systematycznej kontroli kotłów i urządzeń chłodniczych w systemach klimatyzacji. Przepisy te doprecyzowano w ustawie z 27 sierpnia 2009 r. o zmianie ustawy Prawo budowlane [3], która w życie weszła 15 października 2009 r., a część jej przepisów – 1 stycznia 2010 r. Jednak przepisy tych ustaw i wydanych z ich mocy rozporządzeń wciąż budzą liczne wątpliwości i nieporozumienia.

Więcej na str. 22 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostępne na e-czytelnia.eu

W poprzednich artykułach [1, 2] opisane zostały podstawy techniki kondensacyjnej oraz rozwiązania optymalizujące pracę kotłów. W niniejszej publikacji omówiono stosowanie kotłów kondensacyjnych w praktyce.
W ciągu kilku najbliższych lat kotły kondensacyjne najprawdopodobniej zastąpią w Polsce urządzenia atmosferyczne, tak jak to się dzieje w innych krajach Europy. Wynika to z opłacalności ich stosowania i coraz większego zainteresowania Polaków korzystaniem z rozwiązań energooszczędnych. Jednak w dalszym ciągu na rynku można spotkać błędne opinie, że kotła kondensacyjnego nie można zastosować w każdej instalacji. Do takich opinii należy zaliczyć przekonanie, że kocioł kondensacyjny może współpracować jedynie z instalacją podłogową, bo tylko wówczas będzie mógł skraplać zawartą w spalinach parę wodną, odbierając od niej ciepło utajone. Opinia ta była jeszcze kilkanaście lat temu bardzo popularna, jednak dziś zarówno praktyczne doświadczenia, jak i rozważania teoretyczne wskazują, że jest ona błędna.

Więcej na str. 25 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostępne na e-czytelnia.eu

W artykule zestawiono podstawowe wymagania wobec elementów zestawu solarnego. Ich przestrzeganie pozwala uniknąć nieprawidłowości podczas eksploatacji typowej instalacji solarnej. W wypadku dużych instalacji należy wprowadzić wiele dodatkowych obostrzeń i specjalne kryteria doboru podzespołów. Nieprawidłowa eksploatacja takiej instalacji wiąże się z bardzo dużymi kosztami napraw, a nawet przebudowy.
Aby instalacja solarna pracowała prawidłowo, jej przewody i wszystkie inne elementy muszą spełniać wiele warunków. Podstawowe z nich to odporność na niskie temperatury (najniższe występujące w zimie) i minimum 200°C w lecie (ewentualnie na jeszcze wyższe temperatury stagnacji), odporność na ciśnienia sięgające wartości maksymalnego ciśnienia roboczego z uwzględnieniem współczynnika bezpieczeństwa oraz na działanie cieczy solarnej. Należy także uwzględniać ogólne zalecenia techniki grzewczej i mechaniki płynów.

Więcej na str. 31 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostępne na e-czytelnia.eu

Technika cyfrowa jest powszechnie wykorzystywana w regulacji i sterowaniu instalacjami grzewczymi i wentylacyjnymi HVAC. Regulatory cyfrowe DDC (Direct  Digital Control) zastąpiły prawie całkowicie stosowane do niedawna regulatory analogowe. Nowoczesne instalacje w budynkach są wyposażane nie tylko w systemy automatyki, ale również w różnego rodzaju układy sterowania, np. oświetleniem, systemem kontroli i zabezpieczeń antywłamaniowych, przeciwpożarowych itp. Sterowanie cyfrowe DDC oprócz realizacji podstawowych funkcji regulacyjnych umożliwia również:

• rejestrację i przetwarzanie danych,
• sterowanie według zadanych algorytmów,
• sterowanie optymalne z wykorzystaniem predykcji i adaptacji,
• sygnalizację stanów awaryjnych,
• opracowywanie okresowych raportów.

Wykorzystanie możliwości, jakie stwarza sterowanie cyfrowe, pozwala na wzbogacenie go o funkcję zarządzania energią EMS (Energy Management System). Obejmuje ona głównie sterowanie zużyciem energii w poszczególnych instalacjach oraz w całym budynku. Głównym zadaniem systemów zarządzania energią w budynkach jest zapewnienie sprawnego działania instalacji i utrzymanie wysokiego komfortu cieplnego przy możliwie najmniejszym zużyciu energii w danych warunkach.

Więcej na str. 40 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostępne na e-czytelnia.eu

Wybór kotła powinien uwzględniać przede wszystkim paliwo, które zamierzamy wykorzystywać. Powinno być ono dostępne, mieć stabilne i przewidywalne ceny oraz gwarancję dostawy. Następnie należy wziąć pod uwagę konstrukcję kotła i związane z nią wymagania dotyczące jego obsługi oraz wymagania dla kotłowni.
Nowoczesne kotły na paliwa stałe nie wymagają codziennej obsługi i mogą mieć estetyczny wygląd. Wyposażane są w rozbudowane układy automatyki i sterowania procesem spalania paliwa oraz regulacji temperatury w instalacji c.o. Pracują z wysoką sprawnością i emitują małe ilości gazów cieplarnianych. Kotły można dzielić według różnych kryteriów. Z uwagi na stosowane paliwa wyróżniamy: kotły węglowe, na miał, groszek, drewno, zrębki, pelety, słomę, a nawet zboże. Produkowane są też kotły dwu- i wielopaliwowe. Innym kryterium jest stopień automatyzacji spalania − dostępne są proste konstrukcje z ręcznym zasypem paliwa wymagające częstej obsługi (nawet co parę godzin), wyposażane w proste, mechaniczne regulacje spalania oraz kotły z automatycznym zapłonem i podawaniem paliwa z pełną regulacją procesu spalania zależną m.in. od temperatury w pomieszczeniach. Kotły można też podzielić według konstrukcji i rodzaju spalania na: kotły ze spalaniem górnym, ze spalaniem dolnym, kotły nadmuchowe (z wentylatorem) oraz kotły z palnikiem retortowym i nadmuchowym.
Kolejnym kryterium podziału jest materiał − mamy kotły stalowe i żeliwne. Można też wyróżnić dwie inne grupy: kotły mogące współpracować tylko z instalacjami typu otwartego zabezpieczonymi naczyniem wzbiorczym otwartym oraz kotły wyposażone w odpowiednie urządzenia do odprowadzania nadmiaru ciepła, mogące zasilać instalacje zamknięte zabezpieczone naczyniem wzbiorczym przeponowym. Jakie są najważniejsze różnice między nimi, wpływające na koszty eksploatacji i komfort bądź uciążliwość obsługi? Na to pytanie można odpowiedzieć, porównując je pod kątem różnych kryteriów.

Więcej na str. 46 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostępne na e-czytelnia.eu

Ze względu na dostępność surowca podaż kwalifikowanych paliw węglowych w sortymencie groszek dla nowoczesnych kotłów c.o. małej mocy jest ograniczona i tym samym wyznacza naturalną granicę rozwoju produkcji kotłów na tzw. ekogroszek. Deficyt węgli sortymentu groszek wpłynął na opracowanie palników retortowych nowej generacji do spalania węgla sortymentu miał i węgli o podwyższonej spiekalności. Producenci kotłów i ich użytkownicy powinni uwzględnić te uwarunkowania przed podjęciem decyzji o inwestycjach.
W krajowej małej energetyce dominującym paliwem jest węgiel kamienny. Podaż węgla wystarcza na potrzeby energetyczne tego sektora. Rynek jest dobrze zorganizowany i obejmuje obszar całego kraju. Zatem doraźne bezpieczeństwo energetyczne użytkownika kotłowni węglowej jest zapewnione. Węgiel można kupić z wyprzedzeniem i magazynować bez strat przez dłuższy okres lub kupować go na bieżąco w wybranym składzie opałowym, w dowolnym dogodnym okresie. Kopalnie węgla mają dobrze zorganizowane zaplecza kontroli jakości, które działają w oparciu o wypracowane przed wielu laty i systematycznie doskonalone normy oraz metodyki badawcze, utrzymujące poziom jakości wymagany przez reżimy technologiczne wytwarzania ciepła.

Więcej na str. 52 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostępne na e-czytelnia.eu

Do niedawna, gdy nie stosowano tak wielu różnych technologii spalania i odprowadzania spalin, wybór komina opierał się na kilku przesłankach. Obecnie jego rodzaj i wymiary zależą od wielu czynników i na producentach kotłów i kominków spoczywa duża odpowiedzialność za dostarczenie do urządzeń instrukcji umożliwiających prawidłowy dobór i montaż przewodów odprowadzających spaliny.
Komin może być częścią budowli lub konstrukcją wolno stojącą murowaną, betonową, metalową. Może się w nim znajdować jeden lub więcej pionowych przewodów służących do odprowadzenia z pomieszczenia powietrza lub spalin z urządzenia grzewczego. Kominy można dzielić według kilku różnych kryteriów. Ze względu na konstrukcję kominy można podzielić na:

• jednowarstwowe, których ściany są jednorodne materiałowo (kominy murowane z cegły, betonowe lub żelbetowe, stalowe odporne na korozję, nieizolowane termicznie),
• wielowarstwowe, których ściany złożone są z kilku różniących się od siebie warstw materiałowych (rura ceramiczna lub stalowa izolowana wełną mineralną),
• typu LAS – komin powietrzno-spalinowy, który doprowadza powietrze do paleniska i odprowadza spaliny (dwie niezależne od siebie przestrzenie, wewnętrzna – spalinowa, zewnętrzna – powietrza świeżego).

Ze względu na funkcję, jaką pełnią kominy, można je podzielić na:

• dymowe do odprowadzania produktów spalania z kotłów na paliwa stałe,
• spalinowe do odprowadzania produktów spalania z kotłów na paliwa gazowe i płynne,
• wentylacyjne (nawiewno-wywiewne).

Ze względu na charakter pracy kominy można pogrupować następująco:

• mokre – pracujące z niskotemperaturowymi kotłami gazowymi, kondensacyjnymi o temperaturze spalin 80–160°C,
• suche – pracujące z kotłami na paliwo stałe o temperaturze spalin wyższej niż 160°C,
• pracujące w nadciśnieniu (ciśnienie wewnątrz komina jest wyższe od zewnętrznego) – kotły z palnikami nadmuchowymi, kominy ze wspomaganiem mechanicznym (wentylatory ssące lub nadmuchowe).

Więcej na str. 55 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostepne na e-czytelnia.eu

W cyklu artykułów omówione zostaną różne rozwiązania konstrukcyjne monoblokowych central dachowych z uwzględnieniem także najnowszych osiągnięć technicznych w tej dziedzinie. Przedstawione zostaną najprostsze centrale typu rooftop oraz bardziej zaawansowane konstrukcje współpracujące z systemami pierścieniowymi WLHP.
Obecnie stosuje się wiele systemów klimatyzacyjnych, które wykorzystują różne urządzenia przeznaczone do kształtowania parametrów powietrza klimatyzacyjnego. Są to najczęściej systemy scentralizowane lub zdecentralizowane. Cechą charakterystyczną tych pierwszych jest kształtowanie parametrów powietrza i jego  nawiew po obróbce do pomieszczenia lub grupy pomieszczeń o zbliżonej charakterystyce cieplno-wilgotnościowej. W drugim, zdecentralizowanym systemie centralnie przygotowywane jest tylko powietrze świeże (pierwotne), a do dalszej obróbki powietrza (mieszaniny powietrza pierwotnego i recyrkulacyjnego) wykorzystywane są indywidualne urządzenia i systemy klimatyzacyjne (systemy ze zmiennym przepływem czynnika chłodniczego, WLHP, oparte na wodzie ziębniczej itp.).

Więcej na str. 58 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostępne na e-czytelnia.eu

Mimo wieloletniej obecności na polskim rynku wentylatorów z napędem EC koszt ich zakupu nadal skutecznie odstrasza potencjalnych inwestorów od analizy zysków związanych z eksploatacją tych urządzeń. Dlaczego cena wentylatorów EC jest tak wysoka w porównaniu z ich odpowiednikami wykorzystującymi silniki konwencjonalne? Czy taka inwestycja jest faktycznie nieopłacalna?
Wentylatory z napędem EC, czyli napędzane silnikami elektronicznie komutowanymi, charakteryzują się stabilnym sprężem, niskim poziomem hałasu i wysoką sprawnością. Dlatego w pełni odpowiadają coraz bardziej restrykcyjnym warunkom technicznym, którym powinny odpowiadać współczesne budynki pod względem termoizolacji i komfortu. Przy obecnym szczelnym wykonaniu budynków nie ma już szans na prawidłowe funkcjonowanie wentylacji grawitacyjnej. Ponadto tylko kontrolowana wentylacja mechaniczna daje możliwość uniknięcia strat energii cieplnej i pozwala na efektywne odprowadzenie zużytego i zanieczyszczonego powietrza z pomieszczeń. Wentylatory EC z powodzeniem mogą zastąpić standardowe urządzenia z napędem z wirującą obudową, ale ze względu na wyższy koszt inwestycyjny znajdą zastosowanie głównie tam, gdzie występuje zmienne zapotrzebowanie na przepływ powietrza, w budynkach mieszkalnych, hotelach itp.

Więcej na str. 65 Rynku Instalacyjnego 7-8/2010 - dostępne na e-czytelnia.eu